Genel Bakış
Çapraşık dişler ve yanlış çene gelişimi, genellikle genetik faktörlere bağlanır. Ancak asıl nedenler, yanlış miyofonksiyonel alışkanlıklar olarak bilinen ağızdan nefes alma, dil itimi, ters yutkunma ve parmak emme gibi davranışlardır.
Alerjiler, astım ve açık ağız duruşu gibi durumlar da bu sorunları artırabilir. Çoğu çocukta yanlış miyofonksiyonel alışkanlıklardan en az biri görülür ve bu durum dişlerin ve yüzün doğru şekilde gelişmesini engeller.
Eğer dil ve dudaklar doğru işlev görmezse, sonuç genellikle çapraşık dişler ve yetersiz çene gelişimi olur. Ancak çene yapısı ve işlevi düzgün olduğunda, dişlerin yerleşmesi için yeterli alan sağlanır.
Çocuğun yüzü öne ve aşağı doğru büyürken, çeneler yüz kaslarının etkisiyle şekillenir.
Eğer bu kaslar düzgün çalışırsa, dil doğru pozisyonda kalır ve ağız genellikle kapalı olur. Bu durum, çocuğun genetik potansiyelini tam anlamıyla gerçekleştirmesini ve dişlerin doğru pozisyonda yerleşmesini sağlar.
Nefes Alma
Ağızdan nefes alma, çocuklarda çene ve yüz gelişimini olumsuz etkileyen önemli bir problemdir. Eğer bir çocuk ağızdan nefes alıyorsa, dili doğru pozisyonda konumlanamaz ve ağız sürekli açık kalır. Bu durum, çene ve yüz kaslarının düzgün çalışmasını engelleyerek, çene büyümesinin geriye ve aşağı doğru yönlenmesine neden olur. Sonuç olarak, çeneler daralır ve yüzün doğal gelişimi tamamlanamaz.
Ağızdan nefes alma ayrıca çene alanının yetersiz kalmasına yol açar, bu da dişlerin çapraşık hale gelmesine neden olur. Yetersiz çene alanı, yirmilik dişlerin çıkması için gerekli alanı da oluşturmaz.
Bu nedenle, ağızdan nefes alma problemleri erken yaşta tespit edilmeli ve tedavi edilmelidir. Doğru dil pozisyonu, burundan nefes alma ve düzgün çene gelişimi sağlanarak çocukların yüz ve çene gelişimi desteklenebilir.
Dil
Gerçek: Dil, vücudumuzdaki en güçlü kaslardan biridir ve 500 gram (17.5 ons) kadar kuvvet uygulayabilir. Bunu bir perspektife oturtmak gerekirse, bir dişi hareket ettirmek yalnızca 1.7 gram (0.05 ons) kuvvet gerektirir.
Yemek yemediğinizde veya konuşmadığınızda dilinizin doğal olarak dinlenmesi gereken bir yer olduğunu biliyor muydunuz?
Dilin doğru pozisyonu, üst çenenin şekli ve boyutunu belirler. Eğer bir çocuk sürekli olarak düşük dil pozisyonuna sahipse (ağızdan nefes alma gibi), üst dişler için yeterli alan olmaz ve alt çene geriye ve aşağı doğru zorlanır. Bu durum yüzün büyüme şeklini olumsuz etkiler.
Normal bir üst çene, dilin doğru pozisyonda (damağın üst kısmında) dinlenmesiyle düzgün şekilde büyür. Bu pozisyon, "Doğru Dil Dinlenme Pozisyonu" olarak bilinir.
Eğer dil damağınızda dinlenmiyorsa, üst çene daralır ve dişler düz bir şekilde büyümek için yeterli alan bulamaz.
Yutkunma
Bir diğer dikkat edilmesi gereken nokta, yutkunma sırasında alt dudağın fazla hareket etmesiyle yanlış şekilde yutkunmaktır. Yanlış yutkunma, dilin öne doğru itildiği ve dudakların geriye doğru itildiği bir süreçtir. Bu durum, ön dişlerin geriye itilmesine ve dişlerin çapraşık hale gelmesine neden olur.
Bir çocuk dakikada ortalama iki kez yutkunur ve eğer yanlış yutkunma düzenine sahipse, yüz kasları büyüme yönünün tersine bir kuvvet uygular. Bu da yüzün genetik potansiyeline uygun şekilde gelişmesini engeller.
Bu video animasyonunun ikinci kısmındaki gösterim, normal büyümenin kaybedildiğini açıkça ortaya koymaktadır. Bunun sonucunda, dişler için yeterli alan oluşmaz ve bu da dişlerin çapraşık hale gelmesine ve yirmilik dişlerin çıkması için yeterli yer kalmamasına yol açar.
Dudaklar ve Yanaklar
Dudaklar ve yanakların uyguladığı kuvvetler, dişlerin ve çenelerin doğru konumlanmasında önemli bir rol oynar. Dudak ve yanak kaslarının zayıf olması veya yanlış kontrol edilmesi, çocuğun dudaklarını kapatmasını zorlaştırır ve yutkunma sırasında bu kasların gereğinden fazla çalışmasına yol açar.
Doğru bir yutkunma sırasında alt dudakta herhangi bir hareket olmamalıdır. Ancak, yanlış dudak alışkanlıkları alt dişlerin çapraşık hale gelmesine ve çene büyümesinin engellenmesine neden olabilir.